Ubezpieczenie zdrowotne studenta to jeden z przywilejów związanych z nauką w szkole wyższej. Na jakiej zasadzie jest ono przyznawane i kto powinien zgłosić studenta do ubezpieczenia zdrowotnego?
Spis treści
Kończysz studia albo łączysz naukę z pracą i zastanawiasz się, co stanie się z Twoim ubezpieczeniem zdrowotnym? Dowiedz się wszystkiego o ubezpieczeniu zdrowotnym studenta!
Zobacz także artykuł: Co wiesz o ubezpieczeniach społecznych?
Czy studenci posiadają ubezpieczenie zdrowotne?
Odpowiedź na pytanie o to, czy każdego żaka obejmuje ubezpieczenie zdrowotne studenta, brzmi: tak. W Polsce każda dziecko do ukończenia 18. roku życia obejmuje ubezpieczenie zdrowotne ubezpieczonych rodziców. Na tej podstawie dziecko ma prawo do nieodpłatnego korzystania z usług medycznych w placówkach państwowych – przychodniach, szpitalach itd.
Sytuacja nie zmienia się, jeśli po osiągnięciu pełnoletności dziecko nadal uczy się w szkole średniej, a potem na uczelni wyższej. Mając najpierw status ucznia, a potem status studenta, obejmuje je ubezpieczenie zdrowotne z ubezpieczenia jednego z rodziców. Jeżeli rodzice osoby studiującej nie są ubezpieczeni, w dalszej kolejności młody człowiek może korzystać z ubezpieczenia dziadków.
Do kiedy obowiązuje ubezpieczenie zdrowotne studenta? Prawo do bezpłatnej opieki zdrowotnej na podstawie ubezpieczenia rodziców ustaje w dniu 26. urodzin albo w przypadku zakończenia edukacji na uczelni wyższej lub skreślenia z listy studentów. Co ważne, jednocześnie z ubezpieczeniem w państwowej służbie zdrowie możesz także korzystać z wykupionej samodzielnie polisy w placówce prywatnej.
Kto zgłasza studenta do ubezpieczenia zdrowotnego?
Wszystko zależy od sytuacji życiowej, w jakiej znajduje się student. Co do zasady, jeżeli co najmniej jeden z Twoich rodziców podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu i pracuje na podstawie umowy o pracę, powinien zgłosić Cię u pracodawcy do ubezpieczenia zdrowotnego jako członka rodziny. Jeżeli żaden z Twoich rodziców nie jest ubezpieczony, możesz skorzystać z ubezpieczenia rodzinnego dziadków. Wówczas to jedna z babć lub dziadków ma obowiązek zgłosić Cię do ubezpieczenia.
Z kolei gdy mowa o studentach aktywnych zawodowo, to kwestia osoby zgłaszającej do ubezpieczenia zdrowotnego studenta zależy od podstawy prawnej Twojego zarobkowania. W przypadku umowy zlecenia ubezpieczenie jest dobrowolne, a zleceniodawcy rzadko decydują się na odprowadzanie składek zdrowotnych i społecznych za osoby ze statusem studenta. Umowa o pracę zobowiązuje pracodawcę do opłacania składek zdrowotnych również za studenta. Chcesz prowadzić własną działalność gospodarczą? Zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego będzie leżeć po Twojej stronie.
Pracujący student a ubezpieczenie zdrowotne
Jeżeli łączysz studia z pracą, na pewno widzisz, że przy wielu pracach sezonowych i weekendowych, które powszechnie uważa się za zajęcia idealne dla studentów, pracodawcy chętnie zatrudniają osoby ze statusem studenta. Dzieje się tak nie bez przyczyny. Zarówno student uczelni wyższej, jak i uczeń szkoły policealnej, który pracuje na podstawie umowy zlecenie, został już ubezpieczony. To oznacza, że zleceniodawca nie musi odprowadzać ubezpieczenia zdrowotnego studenta od umowy zlecenia.
Sytuacja wygląda inaczej, jeżeli w trakcie studiów założysz działalność gospodarczą albo znajdziesz zatrudnienie na podstawie umowy o pracę. Jako młody przedsiębiorca, niezależnie od tego, z jakich ulg korzystasz, masz obowiązek odprowadzania składek zdrowotnych. Ubezpieczenie zdrowotne studenta, który jest przedsiębiorcą, musi być odprowadzane nawet przez osoby, który korzystają z ulgi na start lub tzw. małego ZUS-u. Opłacanie ubezpieczenia zdrowotnego to w takim przypadku Twój obowiązek.
Czy student powyżej 26. roku życia kwalifikuje się do ubezpieczenia zdrowotnego?
Ubezpieczenie zdrowotne studenta po 26. roku życia jest bezpłatne. Podobnie jak w przypadku ubezpieczenia studenta, który nie skończył 26 lat, przedłużenie ubezpieczenia zdrowotnego nie następuje automatycznie, ale trzeba o nie wystąpić do uczelni. Nie jest ważne, w jakim trybie studiujesz – po ukończeniu 26 lat ubezpieczenie zdrowotne dla studenta zaocznego i dziennego działa na tej samej zasadzie. Znaczenia nie ma też status ani profil uczelni – bezpłatna opieka medyczna na podstawie ubezpieczenia zdrowotnego dla studenta powyżej 26. roku życia dotyczy osób, które uczą się i na uczelniach państwowych, i na uczelniach prywatnych.
W dziekanacie uczelni musisz złożyć oświadczenie o chęci przystąpienia do ubezpieczenia społecznego. Po zgłoszeniu Cię przez szkołę wyższą do ubezpieczenia będzie ono aktywne tak długo, jak długo będziesz mieć status studenta.
Ubezpieczenie będzie obowiązywało do momentu skończenia studiów lub usunięcia z listy studentów na podstawie przepisów uczelni. Za datę ukończenia studiów uznaje się dzień egzaminu dyplomowego (np. równoznaczny z obroną pracy magisterskiej), ale od tej zasady są wyjątki. Przyszli lekarze, stomatolodzy i weterynarze kończą studia wraz z ostatnim egzaminem wynikającym z planu studiów. Farmaceuci, fizjoterapeuci i ratownicy medyczni kończą studia wraz z otrzymaniem zaliczenia ostatnich obowiązkowych zawodowych praktyk studenckich.
Wyrejestrowanie studenta z ubezpieczenia zdrowotnego przez ZUS
Student w momencie skreślenia z listy studentów albo zakończenia nauki na uczelni wyższej traci od razu status studenta i niektóre związane z tym uprawnienia. Jeżeli chcesz upewnić się, kiedy wygasa ubezpieczenie zdrowotne studenta w Twoim wypadku, przeczytaj o tym, gdzie i jak sprawdzić, czy jesteś ubezpieczony.
Jeżeli kontynuujesz naukę na studiach doktoranckich albo na drugim kierunku studiów, podlegasz obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu studenta, o ile nie masz jeszcze 26 lat. Ubezpieczenie zdrowotne studenta po 26. roku życia jest również bezpłatne, ale żeby móc z niego korzystać, musisz kontynuować naukę na innym kierunku studiów lub studiach doktoranckich. Co ważne, w przypadku osób po 26. roku życia ubezpieczenie zdrowotne dla studenta nie jest automatycznie przedłużane. Aby móc nadal korzystać z bezpłatnej opieki zdrowotnej, musisz złożyć na uczelni stosowny wniosek.
Pamiętaj przy tym, że liczy się czas złożenia oświadczenia. Prawo do ubezpieczenia zdrowotnego studenta ustaje 30 dni od wygaśnięcia tytułu do ubezpieczenia zdrowotnego, którym w omawianym przypadku był fakt studiowania i wiek poniżej 26 lat. Co ważne, jeśli nie dopełnisz formalności w terminie, ale skorzystasz z publicznej opieki zdrowotnej, w ciągu 30 dni od udzielenia Ci świadczeń lub rozpoczęciu przez NFZ dochodzenia w sprawie zwrotu kosztów za Twoje leczenie możesz złożyć na uczelni wniosek o wsteczne zgłoszenie do ubezpieczenia zdrowotnego. Jeśli nie dopełnisz tych formalności, będziesz musiała lub musiał zapłacić za udzieloną Ci pomoc z własnej kieszeni.
Jak korzystać z ubezpieczenia zdrowotnego po utraceniu statusu studenta?
- Zaczniesz podlegać ubezpieczeniu zdrowotnemu, jeśli znajdziesz zatrudnienie na podstawie umowy o pracę lub umowy zlecenie.
- Zdecyduj się na otwarcie działalności gospodarczej. Nawet jeśli będziesz korzystać z półrocznej ulgi na start, musisz opłacać składki zdrowotne.
- Zarejestruj się jako osoba bezrobotna. Obejmie Cię bezpłatne ubezpieczenie zdrowotne, a pracownicy urzędu pracy pomogą Ci znaleźć zatrudnienie.
- Skorzystaj z prawa do darmowej opieki zdrowotnej na podstawie ubezpieczenia rodzinnego współmałżonka.
- Zdecyduj się na dobrowolne ubezpieczenie w Narodowym Funduszu Zdrowia.
- Wykup pakiet medyczny w jednej z prywatnych placówek lub firm ubezpieczeniowych.
- W Polsce każdy student jest objęty ubezpieczeniem zdrowotnym z ubezpieczenia jednego z rodziców do ukończenia 26 lat lub zakończenia edukacji na uczelni wyższej.
- Ubezpieczenie zdrowotne studenta, który pracuje na podstawie umowy zlecenia, jest dobrowolne i zdecydowanie rzadziej jest odprowadzane przez pracodawców.
- Ubezpieczenie zdrowotne studenta po 26. roku życia jest bezpłatne i działa na tej samej zasadzie, ale trzeba o przedłużenie go wystąpić do uczelni.
- Przyszli lekarze, stomatolodzy i weterynarze mają wyjątkową zasadę kończenia studiów z ostatnim egzaminem wynikającym z planu studiów.
