Twoje wsparcie w rekrutacji

Urlop na żądanie zasady

Urlop na żądanie zasady
W życiu wiele rzeczy możemy zaplanować – wakacje, ślub, spotkanie z przyjaciółmi czy wizytę u lekarza. Sprawy te możemy załatwić po pracy albo korzystając z urlopu okolicznościowego czy urlopu wypoczynkowego. Są jednak też takie sytuacje, w których trudno o wskazanie potrzeby dni wolnych z wyprzedzeniem. Wówczas z pomocą przychodzi urlop na żądanie. Jakie są zasady udzielania urlopu tego typu? Czy niewykorzystany urlop na żądanie przechodzi na kolejny rok?

Jeśli należysz do osób, które lubią mieć wszystko wpisane w harmonogram i zaplanowane od A do Z, pewnie nieczęsto rozważasz opcję skorzystania z urlopu na żądanie. Warto jednak wiedzieć, kto ma taki przywilej oraz kiedy można z niego skorzystać. Jeśli z kolei jesteś osobą, która lubi spontaniczne wyjazdy, nie planuje nic naprzód, a do tego kocha przygody i lot na wczasy w jedną stronę nie jest ci obcy, musisz pamiętać o pewnych w kwestii urlopu na żądanie zasadach. Nie zawsze bowiem możesz go uzyskać. Poznaj szczegóły dotyczące zasad udzielania urlopu tego typu.

Urlop na żądanie definicja

Czym jest urlop na żądanie? Wiele osób zastanawia się, czy w przypadku urlopu na żądanie definicja w ogóle istnieje. Otóż rozważania te mają swoje podłoże w tym, że nie jest jednoznacznie określone przeznaczenie tego typu dni wolnych ani reguły obowiązujące pracodawców w kwestii jego udzielania. Podstawowe informacje zostały umieszczone w rozdziale I „Urlopy wypoczynkowe”, działu siódmego „Urlopy pracownicze”, art. 1672 Kodeksu pracy.

Oznacza to, że jedną z zasad udzielania urlopu na żądanie jest fakt, że dotyczy on wyłącznie osób pozostających w stosunku pracy, tj. osób, które świadczą pracę w oparciu o umowę. Natomiast ci, którzy otrzymują wynagrodzenie z tytułu umów cywilnoprawnych (umowy zlecenie czy umowy o dzieło) nie mają tego przywileju pracowniczego i kwestie niewykonywania swoich obowiązków muszą ustalić ze zleceniodawcą.

Choć w przypadku urlopu na żądanie definicja nie została szczegółowo ustalona, to przyjęte zostały pewne standardy odnośnie jego przeznaczenia i przyznawania. Przede wszystkim należy pamiętać, że ten typ dni wolnych powinien służyć jako plan awaryjny w sytuacjach kryzysowych. Co to oznacza? Otóż, gdy nagle okaże się, że nie możesz stawić się w pracy z przyczyn losowych i niezależnych, których wcześniej nie dało się przewidzieć ani zaplanować, możesz poinformować pracodawcę o zaistniałej sytuacji i poprosić o urlop na żądanie.

To Cię powinno też zainteresować: Urlop na żądanie ile dni

Nie jest niezbędny wniosek o urlop na żądanie, jednak konieczne jest zawiadomienie pracodawcy. Ten może nie udzielić wolnego wyłącznie w szczególnych sytuacjach, np. gdy nieobecność pracownika poskutkuje zatrzymaniem procesu produkcji i zaburzeniem pracy całej firmy. Oczywiście mogą też zdarzyć się sytuacje, w których fizycznie nie będzie możliwości, aby zatrudniony przybył do firmy – np. spotka go odwołanie lotu powrotnego z wakacji czy utknie w windzie i będzie oczekiwał na pomoc fachowców. W takiej sytuacji trudno, aby pracodawca odmówił udzielenia urlopu i wyciągnął konsekwencje z nieobecności pracownika. Należy jednak w miarę możliwości informować przełożonego o nieobecności w danym dniu. Warto też pamiętać, że choć nie ma obowiązku przedstawiania przyczyn skorzystania z urlopu na żądanie, to opowiedzenie o nich pracodawcy korzystnie wpłynie na wizerunek pracownika.

Zasady udzielania urlopu

Tak jak wspomnieliśmy, zasady udzielania urlopu na żądanie zostały określone w Kodeksie pracy. Zgodnie z nim, pracownikowi przysługują maksymalnie 4 dni. Trzeba jednak pamiętać, że nie są to dodatkowe dni wolne, lecz część przysługującego urlopu wypoczynkowego. W tym przypadku nie ma znaczenia jego wymiar. Zarówno osoby ze stażem pracy poniżej 10 lat, które dysponują 20 dniami wolnymi, jak i osoby ze stażem powyżej 10 lat i urlopem wypoczynkowym w liczbie 26 dni, mają prawo do skorzystania z 4 dni wolnego na żądanie.

Prawodawca nie określił natomiast w zasadach udzielania urlopu sytuacji, w jakich ten się należy. Nadrzędnym założeniem jest, że przysługuje on w sytuacjach nagłych, trudnych do przewidzenia i niemożliwych do zaplanowania. Przedstawiamy kilka sytuacji, w których urlop na żądanie będzie jak najbardziej uzasadniony.

  • Śmierć bliskiej osoby, po której nie należy się urlop okolicznościowy (np. śmierć przyjaciela, kuzyna, ciotki);
  • Nagła choroba czy wypadek bliskiego;
  • Złe samopoczucie pracownika, np. zatrucie, migrena, które uniemożliwiają przybycie do pracy lub jej efektywne świadczenie, a które są stosunkowo niegroźne, krótkotrwałe i nie wymagają zwolnienia L4;
  • Sytuacje losowe – odwołany lot, awaria transportu do pracy, zatrzaśnięte klucze itp.

To tylko niektóre z przypadków, które mogą być przyczyną sięgnięcia po wolne na żądanie. Przysługujący wymiar można wykorzystać jednorazowo – 4 dni pod rząd, jak i rozłącznie. Należy natomiast pamiętać, że życie lubi zaskakiwać i czasem lepiej zostawić ten przywilej pracowniczy na tzw. „czarną godzinę”. Warto również zwrócić uwagę na fakt, że urlop na żądanie nie będzie przysługiwał wówczas, gdy już wykorzystamy cały urlop wypoczynkowy – zachowaj więc kilka dni aż do końca roku kalendarzowego, na nieprzewidziane wydarzenia. W razie czego wolne dni wykorzystasz w przerwie świątecznej bądź przejdą na początek kolejnego roku.

Niewykorzystany urlop na żądanie

W związku z tym, że urlop na żądanie jest fragmentem urlopu wypoczynkowego, wiele osób zastanawia się, czy te dni, których nie wykorzystamy w danym roku kalendarzowym przejdą na kolejny lub otrzyma się za nie ekwiwalent pieniężny.

Zgodnie z zasadami, niewykorzystany urlop na żądanie po prostu przepada. Pracownik nie może z niego skorzystać w kolejnym roku, tym samym zyskując od 5 do 8 dni wolnego na żądanie w danym roku kalendarzowym. Nie może również otrzymać ekwiwalentu za nieskorzystanie z tego przywileju pracowniczego. Zatem wraz z końcem roku dni urlopu wypoczynkowego, z których nie skorzystałeś, przechodzą na kolejny rok w normalnym trybie – bez możliwości skorzystania z nich na żądanie, jednak z koniecznością wykorzystania w I kwartale roku kalendarzowego.

Podsumowując, kwestie urlopu na żądanie i zasad zostały uregulowane w Kodeksie pracy. Każdy pracownik może skorzystać z 4 dni w ciągu roku, a niewykorzystany urlop na żądanie nie przechodzi na kolejny rok. Warto znać swoje przywileje pracownicze i kiedy zaistnieje taka konieczność, śmiało z nich korzystać.

Oceń ten wpis
Urlop na żądanie zasady
Ocena: 0, liczba głosów: 0

Opinie

Monika M
2019-12-03, 12:07
Bardzo ciekawy, przydatny ten artykuł. To co pragnęłam się dowiedzieć- dziękuję- wiem z tego artykułu.
Karol Duraj
2019-05-12, 09:16
Wiadomo, że jest urlop wypoczynkowy, okolicznościowy... Czasami jak w moim przypadku potrzebowałem nagle 3 dni urlopu na żądanie (śmierć mi bliskiej osoby mieszkającej w Austrii). Napisałem wniosek o taki urlop z uzasadnieniem i go bez problemu otrzymałem. Będę miał o te 3 dni mniej urlopu wypoczynkowego.
Polany
2019-05-09, 11:36
Jeśli uważasz, że Twój pracodawca nie zastosował się do prawidłowej procedury zezwalającej na wakacje, powinieneś spróbować rozwiązać problem z nimi. Dobra opcja.
Papież
2019-05-07, 10:22
Urlop taki na żądanie jest przedłużonym okresem wolnym od pracy. W zależności od organizacji możesz po prostu poprosić o czas wolny od pracy. Zasady jednak są.
Michał Żydaczewski
2019-04-15, 10:39
Jasno i zrozumiale opisane zasady i teraz wszystko jest dla mnie zrozumiałe. Szczerze mówiąc nigdy nie korzystała z takiego typu urlopu więc teraz więcej o tym wiem.
Redakcja Aplikuj.pl zastrzega sobie prawo usuwania komentarzy obraźliwych dla innych osób lub zawierających słowa wulgarne.