Twoje wsparcie w rekrutacji
Znajdź wymarzoną
ofertę pracy i APLIKUJ
OGŁOSZEŃ: 520        SUBSKRYBUJE: 6871

Nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania

Nawiązanie stosunku pracy na podstawie powołania

Stosunek pracy najczęściej jest zawierany przez pracownika i pracodawcę przez podpisanie umowy o pracę. W praktyce istnieją też inne podstawy jego powstania, a jedną z nich jest powołanie. To pozaumowna podstawa zatrudnienia. Czym się charakteryzuje i co warto o niej wiedzieć?

Z formalnoprawnego punktu widzenia powołanie jest aktem administracyjnym jednostronnym, choć ? zgodnie z art. 11 Kodeksu pracy: ?Nawiązanie stosunku pracy oraz ustalenie warunków pracy i płacy, bez względu na podstawę prawną tego stosunku, wymaga zgodnego oświadczenia woli pracodawcy i pracownika?. Oznacza to, że dla powstania stosunku pracy z powołania, niezbędna jest zgoda osoby powoływanej. Trzeba przy tym wiedzieć, że na podstawie powołania zatrudnia się pracowników tylko w tych sytuacjach, które określone zostały w odrębnych przepisach.

Kiedy stosuje się powołanie?

Stosunek pracy na podstawie powołania nawiązuje się przede wszystkim wtedy, gdy mowa o stanowiskach kierowniczych czy dyrektorskich ? czyli tych, które ze swojej natury są najbardziej nietrwałe. Jednocześnie w praktyce o powołaniu na stanowisko mówi się bardzo często. Tymczasem nie zawsze chodzi o nawiązanie stosunku pracy, a wyłącznie o powierzenie funkcji. W takiej sytuacji wykonywanie pracy odbywa się na innych podstawach prawnych. Z uwagi na ten problem, niezbędne jest prawidłowe rozróżnianie powołań ? z jednej strony może to być źródło nawiązania stosunku pracy, z drugiej zaś akt inwestytury.

Zgodnie z art. 68 § 1 Kodeksu pracy: ?Stosunek pracy nawiązuje się na podstawie powołania w przypadkach określonych w odrębnych przepisach?. Powoływanymi w rozumieniu zacytowanego przepisu będą:

  • dyrektor i jego zastępca w przedsiębiorstwie państwowym,
  • dyrektorzy instytucji kulturalnych,
  • sekretarz i skarbnik gminy (powiatu),
  • dyrektor parku narodowego.

Przed powołaniem konkurs

Do stosunku pracy, który nawiązany został na podstawie powołania stosuje się art. 68-72 Kodeksu pracy. Jednocześnie, o czym należy pamiętać, powołanie może poprzedzać konkurs. Ten pracownik, który zostanie powołany na stanowisko właśnie w wyniku konkursu, ma prawo rozwiązać stosunek pracy, jaki łączy go z dotychczasowym pracodawcą za skróconym, jednomiesięcznym okresem wypowiedzenia.

Konkurs organizowany jest najczęściej po to, aby wybrać wśród grona osób starających się o posadę tego kandydata, który posiada najbardziej odpowiednie kwalifikacje do wykonywania określonej pracy. Taka forma jest również uznawana za najbardziej przejrzystą.

Mniejsza ochrona

Z punktu widzenia pracownika, który nawiązał stosunek pracy na podstawie powołania istotne jest, że taka sytuacja daje pracodawcy większą dowolność w rozwiązywaniu stosunku pracy. Oznacza to, że osoba powołana jest w znacznie mniejszym stopniu chroniona niż osoba pracująca w oparciu o umowę o pracę. Zgodnie z art. 70 Kodeksu pracy: ?Pracownik zatrudniony na podstawie powołania może być w każdym czasie ? niezwłocznie lub w określonym terminie ? odwołany ze stanowiska przez organ, który go powołał. Dotyczy to również pracownika, który na podstawie przepisów szczególnych został powołany na stanowisko na czas określony?.

Akt odwołania

Rozwiązanie stosunku pracy z pracownikiem powołanym następuje na podstawie aktu odwołania. Nazwa ta nie jest przypadkowa ? z punktu widzenia prawa administracyjnego taka decyzja prowadzi do pozbawienia stanowiska, zaś z punktu widzenia prawa pracy do rozwiązania stosunku pracy. Jednocześnie, co istotne, akt odwołania:

  • musi być dokonany w formie pisemnej (ewentualne niedostosowanie się do tego wymogu sprawia, że odwołanie nie będzie wywoływało skutku ? art. 70 §11 Kodeksu pracy),
  • nie musi precyzować przyczyny odwołania.

Do niedawna w orzecznictwie Sądu Najwyższego panował pogląd, według którego akt odwołania nie musiał być konsultowany ze związkami zawodowymi. Aktualne stanowisko Sądu Najwyższego wygląda jednak odwrotnie i jest to wynik odmiennego sformułowania przepisów ustaw wprowadzających ochronę przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem stosunku pracy.

Zobacz inne porady dla pracodawców

Komentarze do wpisu

(brak komentarzy)
Redakcja Aplikuj.pl zastrzega sobie prawo usuwania komentarzy obraźliwych dla innych osób lub zawierających słowa wulgarne.