Pracodawca - prawa i obowiązki

Kiedy możesz zwolnić za nieusprawiedliwioną nieobecność w pracy?

11 grudnia 2019

5 z 5

Ocena: 5 z 5 | 7 głosów

7 głosów

24 komentarze
Kiedy możesz zwolnić za nieusprawiedliwioną nieobecność w pracy?
Nieusprawiedliwiona nieobecność w zakładzie pracy może być podstawą do zwolnienia pracownika. Jako pracodawca musisz jednak pamiętać o tym, by dobrze uzasadnić podjętą decyzję. W przeciwnym razie Twój podwładny może dochodzić swoich praw w sądzie pracy.

Nieobecność nieusprawiedliwiona w pracy powodem do zwolnienia?

Zagadnienie zwolnienia pracownika za nieusprawiedliwioną nieobecność w zakładzie pracy jest szerokie i skomplikowane. Zgodnie z Kodeksem pracy pracownika zwolnić można za „ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych”. Takie pojęcie nie zostało jednak zdefiniowane przez ustawodawcę i dlatego konieczne jest odniesienie się do orzecznictwa. Kiedy można mówić o winie? Przyjmuje się, że konieczne jest spojrzenie na całokształt okoliczności, jakie miały miejsce i jednocześnie uwzględnienie interesów pracodawcy. Nieostre pojęcia mają jednak to do siebie, że można je łatwo kwestionować. I właśnie dlatego podmioty zatrudniające, przed wręczeniem wypowiedzenia podwładnemu z uwagi na jego nieusprawiedliwioną nieobecność w pracy, muszą uważać.

Zapamiętaj!
Ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych to inaczej działanie lub zaniechanie nacechowane winą umyślną, a także rażące niedbalstwo. Do takiego naruszenia należy np. niestawienie się w pracy, jednak o zaistnieniu winy przesądzają wszystkie okoliczności związane z bezpośrednim zachowaniem pracownika oraz stopień zagrożenia interesów pracodawcy.

Nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy – wiele zależy od oceny pracodawcy

To, czy doszło do ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych, ocenia pracodawca. Nie ma on jednak pełnej dowolności, gdyż powinien skonsultować się ze związkiem zawodowym działającym w jego firmie. Ponadto, jego ocenę może zweryfikować sąd.

W przypadku nieusprawiedliwionej nieobecności podwładnego w firmie powinien on przede wszystkim oszacować, czy poniósł straty. W literaturze podejmującej to zagadnienie podkreśla się, że nawet jednorazowa nieusprawiedliwiona nieobecność w zakładzie pracy może stanowić przesłankę do natychmiastowego zwolnienia pracownika. Wszystko dlatego, że przepisy nie precyzują, jak często i jak długo miałaby trwać nieobecność zatrudnionego.

Pracownik powinien powiadomić pracodawcę o przyczynie jego nieobecności w pracy bez usprawiedliwienia oraz długości jej trwania najpóźniej w drugim dniu tej nieobecności. Jeśli tego nie zrobi, powstaje domniemanie porzucenia przez niego pracy. Nieobecność w pracy rodzi konsekwencje w postaci zwolnienia dyscyplinarnego lub pozbawienia wynagrodzenia. Można wówczas wykazać przed pracodawcą, że zaistniały szczególne okoliczności usprawiedliwiające zaniedbanie wykonania obowiązku pracowniczego, jak np. ciężka choroba czy zdarzenie losowe. Jednak w przeciwnym razie taka nieobecność jest podstawą do pociągnięcia pracownika do odpowiedzialności. Jeżeli osoba zatrudniona nie jest w stanie uzasadnić, że nieobecność była wynikiem zdarzeń losowych, pracodawca nie ma obowiązku dokonać wypłaty za dany czas pracy, gdyż pracownik nie wywiązał się z obowiązku wykonania jej.

Warto wiedzieć! Co musi zrobić pracodawca
Zgodnie z art. 52 § 2 KP pracodawca, który dokonuje zwolnienia dyscyplinarnego pracownika, powinien:
  • złożyć na piśmie oświadczenie o rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia z podaniem przyczyny. Pracodawca może to zrobić tylko w ciągu 1 miesiąca, licząc od dnia, w którym pracodawca dowiedział się o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy o pracę.
  • przed złożeniem pisma zasięgnąć opinii reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej (jeśli taka istnieje) i zawiadomić o przyczynie, która – według pracodawcy – może uzasadnia rozwiązanie umowy o pracę.
  • w piśmie rozwiązującym umowę dla pracownika dodać informację, że ma on 14 dni na złożenie odwołania.

Obowiązki pracownika a prawa pracodawcy

Gdy mowa o zwolnieniu pracownika za nieusprawiedliwioną nieobecność w zakładzie pracy należy wskazać, że osoba zatrudniona ma możliwość uchronić się przed takim zwolnieniem. Jednym z podstawowych obowiązków pracownika jest poinformowanie swojego przełożonego o przyczynie swojej nieobecności. Jeżeli nie ma on możliwości przybycia do zakładu pracy z uwagi np. na wypadek losowy lub konieczność załatwienia pilnej sprawy, może skorzystać z przysługującego mu urlopu na żądanie. Jeżeli pracownik nie miał możliwość poinformowania przełożonych o swojej nieobecności, może wykazać, że zaistniały szczególne okoliczności, które go usprawiedliwiają (np. wypadek w drodze do pracy).

W sytuacji, gdy pracownik nie informuje pracodawcy o swojej nieobecności lub nie jest w stanie jej usprawiedliwić, pracodawca ma prawo domniemywać, że jego podwładny porzucił pracę. W takiej sytuacji zwolnienie w trybie natychmiastowym jest uzasadnione.

Nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy – powód do zwolnienia?

Nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy jak najbardziej może być powodem do zwolnienia z pracy, nawet w trybie natychmiastowym. Każdy przypadek takiej nieobecności w pracy należy rozpatrywać indywidualnie. Należy pamiętać, że nieobecność w pracy rodzi konsekwencje. Niekiedy już jednodniowa nieobecność w pracy może być powodem ku temu, by takie zdarzenie zakwalifikować jako ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych, gdyż będzie znacznie dezorganizowała pracę pozostałym członkom zespołu w firmie.

Dowiedz się więcej na temat profesjonalnego podejścia przy zwalnianiu pracownika z poniższego materiału wideo:

Video

Wszystkie prawa i obowiązki pracownika dokładnie określa Kodeks Pracy. Nieusprawiedliwiona nieobecność w pracy powstaje w sytuacji, gdy pracownik nie usprawiedliwi tej sytuacji najpóźniej na drugi dzień takiej nieobecności. Jeżeli nie zostanie to zrobione, jako pracodawca możesz domniemywać, że stanowisko pracy zostało porzucone, a co za tym idzie, doszło do wspomnianego wyżej rażącego naruszenia obowiązków pracowniczych. Trzeba jednak tutaj pamiętać, że gdy nieobecność w pracy bez usprawiedliwienia powstała w wyniku nagłego zdarzenia losowego uniemożliwiającego poinformowanie pracodawcy o tym, może zostać usprawiedliwiona w momencie, gdy te przeszkody ustaną. Przykładem może tutaj być np. wypadek drogowy, w którym pracownik ucierpiał tak, że nie może się z nikim skontaktować lub nagła, obłożna choroba.

Powyższe informacje powinny dostarczyć Ci wszelkich informacji o związku między nieusprawiedliwioną nieobecnością w pracy a zwolnieniem dyscyplinarnym. Najważniejsze, aby pamiętać, jakie obowiązują zasady, w jakim terminie należy złożyć oświadczenie o rozwiązaniu umowy w trybie dyscyplinarnym i jakie pracodawca musi mieć ku temu podstawy. Warto także mieć na uwadze rolę zakładowych organizacji związkowych w tej procedurze.

To może Cię również zainteresować

Zwolnienie dyscyplinarne - Kodeks Pracy art. 52

Najczęściej zadawane pytania

Jakie mogą być konsekwencje nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy?

Nieuzasadniona przez pracownika nieobecność w pracy to ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych, które może być podstawą nawet do zwolnienia dyscyplinarnego, a w lżejszych przypadkach do niewypłacenia wynagrodzenia przez pracodawcę.

Jak zwolnić dyscyplinarnie pracownika, który nie przychodzi do pracy?

W tym celu pracodawca musi złożyć pisemne oświadczenie o rozwiązaniu umowy w trybie dyscyplinarnym z podaniem przyczyny. Jeżeli pracownik jest nieobecny, takie pismo wysyła się pocztą. Warto pamiętać, że należy wypowiedzieć umowę w ciągu miesiąca od dnia, w którym pracodawca dowiedział się o naruszeniu obowiązków pracowniczych.

Autor

Artykuł został opracowany i zmodyfikowany przez kilku autorów. Poniżej podajemy dane redaktora lub autora, który dokonał ostatniej modyfikacji.

Ewa Sztuczka-Mazur

Ewa Sztuczka-Mazur

Social Media Manager

Social Media Manager w branży HR, autorka tekstów, copywriterka, specjalistka Facebook ADS, wokalistka i pszczelarka.
Obecnie w Aplikuj.pl odpowiedzialna głównie za treści z obszaru miękkiego HR oraz prawa pracy.

Newsletter

Jesteś rekruterem lub specjalistą HR? Ten newsletter jest dla Ciebie!

Otrzymuj garść inspiracji, praktyczne porady i gotowe materiały wspierające codzienną pracę w rekrutacji i employer brandingu.

Bądź na bieżąco z trendami HR i rozwijaj swoje działania z Aplikuj.pl

Klauzula informacyjna  

Administratorem danych osobowych osób korzystających ze strony internetowej Aplikuj.pl i wszystkich ich podstron (dalej: Serwis) w rozumieniu Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (dalej: RODO) jest Aplikuj.pl spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Bielsku-Białej 43-316, przy ul. Partyzantów 71, wpisana do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0001215936, NIP 5472257594, REGON 543729574.

Dokonując zapisu na newsletter wyrażacie Państwo zgodę na przesyłanie informacji handlowych za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w tym w szczególności poczty elektronicznej, dotyczących marketingu bezpośredniego usług i towarów oferowanych przez Aplikuj.pl oraz jej zaufanych partnerów handlowych, zainteresowanych marketingiem własnych towarów lub usług. Podstawą prawną przetwarzania Państwa danych osobowych uzasadniony interes Administratora oraz jego partnerów (art. 6 ust. 1 lit. f RODO). Przesłanie formularza jest równoznaczne ze złożeniem oświadczenia o zapoznaniu się z Polityką Prywatności.

W każdym momencie przysługuje Państwu możliwość wycofania zgody na przetwarzanie Państwa danych osobowych w celach marketingowych. Więcej informacji na temat przetwarzania oraz podstaw przetwarzania Państwa danych osobowych przez Aplikuj.pl, w tym także przysługujących Państwu uprawnień, znajdziecie Państwo w naszej Polityce Prywatności.

24 komentarze

Alexiel

Alexiel

Nieobecność w pracy bez usprawiedliwienia to nieprofesjonalne zachowanie, które może skutkować poważnymi konsekwencjami dla firmy. Trzeba działać zdecydowanie i konsekwentnie, aby stanowić wymagające środowisko pracy.
Pacjent

Pacjent

Kiedy szuka się pracy, trzeba przestrzegać zasad etyki zawodowej. Nieobecność w pracy bez usprawiedliwienia to ryzyko utraty szansy na zatrudnienie.
worm

worm

Nieobecność w pracy bez usprawiedliwienia to poważne naruszenie umowy o pracę. Czasami jednak życie płata niespodziewane figle i nie można pojawić się w pracy. W takiej sytuacji najlepiej działać szybko i przemyślanie.
Rika

Rika

W pracy trzeba być odpowiedzialnym i rzetelnym. Nieobecność bez powodu może zaszkodzić nie tylko prywatnym interesom, ale również reputacji zawodowej.
wola

wola

Nieobecność bez usprawiedliwienia to poważne naruszenie umowy o pracę, na które trzeba reagować w sposób konsekwentny. Pracodawca ma prawo wymagać profesjonalizmu od swoich pracowników.

Dodaj komentarz

Wszystkie pola muszą być prawidłowo wypełnione

Poczekaj chwilę przed dodaniem kolejnego komentarza.

Komentarz został dodany

Redakcja Aplikuj.pl zastrzega sobie prawo usuwania komentarzy obraźliwych dla innych osób lub zawierających wulgarne słowa, adresy www oraz adesy e-mail i numery telefonów.