Pracownik - prawa i obowiązki

Nadgodziny niepełnoetatowca

17 listopada 2023

5 z 5

Ocena: 5 z 5 | 15 głosów

15 głosów

4 komentarze
Nadgodziny niepełnoetatowca
Osoba świadcząca pracę w niepełnym wymiarze godzin może pracować również w nadgodzinach. Sytuacja takiego pracownika jest jednak nieco inna niż tego zatrudnionego na pełen etat. Różnica sprowadza się przede wszystkim do rekompensaty za pracę po godzinach.

Pracownicy zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy czasem zostają po godzinach. Ich zadania mogą wymagać większego zaangażowania w określonych sytuacjach, co prowadzi do pracy w godzinach ponadwymiarowych. Dlatego ważne jest, aby zarówno pracodawca, jak i pracownik mieli jasno określone zasady dotyczące limitu godzin pracy ponad wymiar i rozliczania nadgodzin.

Zapewnienie klarownych zapisów w umowie o pracę i ich egzekwowanie pozwala na skuteczną ochronę pracowników zatrudnionych w różnych wymiarach czasu pracy.

nadgodziny">Praca na niepełny etat a nadgodziny

Zgodnie z obowiązującymi przepisami pracy wymiar etatu, w jakim zatrudniony jest pracownik, nie ma wpływu na fakt występowania pracy ponad normę. Inaczej mówiąc, zarówno zatrudnieni w pełnym, jak i niepełnym wymiarze godzin mogą wykonywać pracę w nadgodzinach.

Praca wykonywana ponad obowiązujące pracownika normy czasu pracy, a także praca wykonywana ponad przedłużony dobowy wymiar czasu pracy, wynikający z obowiązującego pracownika systemu i rozkładu czasu pracy, stanowi pracę w godzinach nadliczbowych. Praca w godzinach nadliczbowych jest dopuszczalna w razie:

1) konieczności prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii;

2) szczególnych potrzeb pracodawcy.

art. 151 § 1 Kodeksu pracy

Normy podstawowe to 8 godzin pracy na dobę i przeciętnie 40 godzin pracy w pięciodniowym tygodniu pracy. Warto przy tym zauważyć, że przy tak skonstruowanym wymiarze czasu pracy, pracownik niepełnoetatowy bardzo rzadko będzie mógł wyrobić „prawdziwe” nadgodziny, gdyż te występują dopiero po przekroczeniu wspomnianych limitów.

Prawidłowa konstrukcja umowy

Z uwagi na ochronę osób pracujących w niepełnym wymiarze czasu pracy, jak również zapewnienie im ewentualnej rekompensaty za pracę w nadgodzinach, ustawodawca ustanowił art. 151 § 5 Kodeksu pracy. Przepis przytaczamy poniżej.

Szukasz pracy?
Dodana

Pakowaczka na magazynie -> 3 zmiany

Randstad Polska Sp. z o.o.

  • Bielsko-Biała
Dodana

Doradca klienta

Randstad Polska Sp. z o.o.

  • Bielsko-Biała
Dodana
Dodana

Oferta od zaraz Pewne zatrudnienie dla magazyniera od zaraz!

Contrain Group SA

  • 4 500-5 500 zł / mc
  • Trębaczew
Dodana

Strony ustalają w umowie o pracę dopuszczalną liczbę godzin pracy ponad określony w umowie wymiar czasu pracy pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy, których przekroczenie uprawnia pracownika, oprócz normalnego wynagrodzenia, do dodatku do wynagrodzenia.

art. 151 § 5 Kodeksu pracy

Taki dodatkowy punkt więcej w umowie to dla pracownika gwarancja rekompensaty za pracę w nadgodzinach przy jednoczesnym określeniu, kiedy mają one miejsce.

Video

Prawo chroni pracownika – także na niepełnym etacie

Cytowany powyżej artykuł nakłada na pracodawcę konieczność wskazania w umowie z pracownikiem, świadczącym pracę w niepełnym wymiarze czasu, liczby godzin powyżej wymiaru określonego w umowie. Jej przekroczenie będzie zobowiązywało pracodawcę do wypłaty dodatku za nadgodziny.

Pracownik, który przekroczy swój czas pracy, nie od razu świadczy obowiązki w nadgodzinach. Taka praca jest pracą ponadwymiarową, ale nie od razu nadliczbową. Oznacza to tyle, że godziny, które de facto są nadgodzinami, ale nie przekraczają zapisów dokonanych w umowie, nie będą dodatkowo rekompensowane.

Przykład
Zostałeś zatrudniony na 1/2 etatu. Zwykle pracujesz od 9:00 do 13:00, ale pracodawca poprosił Cię o zostanie dwie godziny dłużej. W umowie zawarliście informację, że nadgodziny zaczynają się od momentu przepracowania przez Ciebie 5 godzin.

Oznacza to, że za godzinę od 13:00 do 14:00 otrzymasz takie samo wynagrodzenie, jak za zwykły czas pracy, natomiast za godzinę między 14:00 a 15:00 będzie Ci przysługiwał także dodatek za nadgodziny.

Pracodawca wskazuje limit godzin ponadwymiarowych

Pracodawca może wskazać limit godzin, które pracownik niepełnoetatowy będzie mógł wykonać bez dodatkowej rekompensaty. Może on odnieść się choćby do wymiaru dobowego pracownika, biorąc pod uwagę wielkość etatu lub też średni tygodniowo wymiar czasu pracy.

Warto przy tym pamiętać, że same zapisy w kodeksie pracy nie wskazują, w jaki sposób należy dokonać ustalenia właśnie limitu godzin dla osoby świadczącej pracę w niepełnym wymiarze. Bardzo dużo zależy tu od dobrej relacji między pracodawcą a zatrudnionym.

Czy wiesz, że najczęściej nadgodziny otrzymują pracownicy niepełnoetatowi? Więcej na ten temat: Pracujesz na pół etetu? Częściej zostaniesz po godzinach.

Rozliczanie nadgodzin pracownika

Rozliczanie nadgodzin pracownika jest istotnym aspektem dla obu stron stosunku pracy. W kontekście wymiaru i norm czasu pracy istnieje konieczność określenia limitu godzin oraz sposób rozliczania nadgodzin. Pracodawcy powinni zwrócić uwagę na przepisy kodeksu pracy, które regulują te kwestie – dopuszczalny roczny limit nadgodzin możliwy do wprowadzenia w układzie zbiorowym to 416 w ciągu roku.

W przypadku pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze godzin obowiązują normy czasu pracy wynoszące 8 godzin pracy na dobę i przeciętnie 40 godzin w tygodniu. Przekroczenie tych norm czasu pracy stanowi pracę w godzinach nadliczbowych. Jednak warto pamiętać, że pracownicy niepełnoetatowi również mogą wykonywać pracę w nadgodzinach, z uwzględnieniem limitu określonego w umowie.

Źródło obrazka: www.poradniprzedsiebiorcy.pl

Limit godzin pracy

Dla pracowników niepełnoetatowych, którzy mają mniejszy wymiar czasu pracy niż pracownicy pełnoetatowi, ustalanie limitu godzin pracy jest bardzo ważne. To wpływa na dobre zrozumienie praw i obowiązków obu stron, a także uchroni obie strony przed sytuacjami spornymi.

Jeśli pracownik na niepełnym etacie często wykonuję pracę w ponadwymiarowej ilości godzin, może zawnioskować o umowę na pełen etat.

Podsumowanie

Ważne jest, aby w umowach o pracę istniały klarowne zapisy dotyczące limitu godzin ponadwymiarowych i zasad rozliczania nadgodzin. Takie działania nie tylko chronią prawa pracowników, ale również wspierają dobre relacje między pracodawcą a zatrudnionym, co jest kluczowe w zapobieganiu konfliktom i nieporozumieniom.

Artykuły 151 § 1 i § 5 Kodeksu pracy stanowią istotne ramy prawne, które zapewniają ochronę pracownikom niepełnoetatowym. Zgodnie z tymi przepisami, pracodawcy są zobowiązani do określenia limitu godzin pracy, które mogą być wykonywane bez dodatkowego wynagrodzenia. To zobowiązuje do wypłaty dodatku za nadgodziny w przypadku ich przekroczenia, co stanowi istotny element ochrony prawnej pracowników i zapewnia im uczciwe wynagrodzenie za nadwyżkę pracy.

Praca na niepełny etat odgrywa znaczącą rolę w rynku pracy, umożliwiając pracownikom dostosowanie harmonogramu pracy do ich indywidualnych potrzeb i zobowiązań.

Warto również zauważyć, że według danych GUS z 2020 roku, pracownicy niepełnoetatowi stanowią około 15% siły roboczej w Polsce, co podkreśla ich znaczenie w gospodarce. Zrozumienie i przestrzeganie przepisów dotyczących pracy w nadgodzinach jest zatem kluczowe zarówno dla pracodawców, jak i pracowników, aby zapewnić sprawiedliwe i wydajne środowisko pracy.

To może Cię również zainteresować

Wymiar czasu pracy - wszystko co warto o nim wiedzieć

Najczęściej zadawane pytania

Czy pracownicy pełnoetatowi mają prawo do nadgodzin?

Tak, zarówno pracownicy pełnoetatowi, jak i niepełnoetatowi mają prawo do nadgodzin. W przypadku przekroczenia norm czasu pracy, które wynoszą 8 godzin na dobę i średnio 40 godzin w tygodniu, praca jest rozliczana jako nadgodziny.

Czy wymiar etatu wpływa na występowanie nadgodzin?

Nie, wymiar etatu nie ma wpływu na fakt występowania nadgodzin. Praca ponad ustalony wymiar czasu pracy jest rozliczana jako nadgodziny, niezależnie od tego, czy pracownik jest zatrudniony na pełen czy niepełny etat.

Jak powinna wyglądać prawidłowa konstrukcja umowy w kontekście nadgodzin?

W umowie o pracę powinna być określona dopuszczalna liczba godzin pracy ponad ustalony wymiar czasu pracy. W momencie przekroczenia tego limitu, pracownik ma prawo do dodatkowego wynagrodzenia za nadgodziny. Taki zapis w umowie o pracę daje pracownikowi gwarancję rekompensaty za pracę w nadgodzinach.

Czy prawo chroni pracowników zatrudnionych na niepełny etat w kontekście nadgodzin?

Tak, prawo nakłada na pracodawcę obowiązek określenia w umowie o pracę limitu godzin, który pracownik niepełnoetatowy może wykonać bez dodatkowej rekompensaty. Przekroczenie tego limitu uprawnia pracownika do dodatku za nadgodziny.

Jak powinno być ustalone rozliczanie nadgodzin pracownika?

Rozliczanie nadgodzin pracownika powinno być ustalone na podstawie przepisów Kodeksu pracy. W przypadku pracowników pełnoetatowych, normy czasu pracy wynoszą 8 godzin na dobę i średnio 40 godzin w tygodniu. W przypadku przekroczenia tych norm, praca jest rozliczana jako nadgodziny. Dla pracowników niepełnoetatowych limit godzin pracy powinien być określony w umowie o pracę.

Autor

Artykuł został opracowany i zmodyfikowany przez kilku autorów. Poniżej podajemy dane redaktora lub autora, który dokonał ostatniej modyfikacji.

Anna Różak

Copywriterka, autorka głównie dla branży HR. Piszę o rekrutacji, benefitach pracowniczych, jestem na bieżąco ze zmianami w prawie pracy.

Prywatnie mnóstwo czytam i opiekuję się najpiękniejszym kundelkiem po tej stronie Wisły.

4 komentarze

Danna1

Danna1

Ciekawe zagadnienie, takie sytuacje przecież mają miejsce a jak jestem na 3/4 etatu to jak to rozwiązywane jest.
Monika

Monika

Ściśle określone zasady są w przypadku wielu pracowników mających różny stosunek względem firmy. Warto znać takie zasady i zestawić je z własną sytuacją.
naucz, świetlicy

naucz, świetlicy

Nadgodziny niepełno-etatowca muszą być przez pracodawcę zapłacone. U nas w szkole pracują nauczyciele na pół etatu. Nieraz maja zastępstwa płatne.
Doktor

Doktor

Zawsze mi się wydawało, że gdy ktoś ma niepełny etat to jak robi więcej to jakby nie ma nagle pułapu dwa razy większego jak przecież godzina pracy tyle samo kosztuje.

Dodaj komentarz

Wszystkie pola muszą być prawidłowo wypełnione

Komentarz został dodany

Redakcja Aplikuj.pl zastrzega sobie prawo usuwania komentarzy obraźliwych dla innych osób lub zawierających wulgarne słowa, adresy www oraz adesy e-mail i numery telefonów.