Twoje wsparcie w rekrutacji
Znajdź wymarzoną
ofertę pracy i APLIKUJ
OGŁOSZEŃ: 4228        SUBSKRYBUJE: 7508
Tematy, które interesują czytelników:  Umowa zlecenie róznice, Dokumenty aplikacyjne, Urlop wychowawczy, Wczasy pod gruszą, Rozmowa kwalifikacyjna pytania, Umowa na okres próbny

Uprawnienia rodzicielskie - co musisz o nich wiedzieć?

Uprawnienia rodzicielskie - co musisz o nich wiedzieć?
Rodzice świadczący pracę na podstawie umowy o pracę mogą skorzystać z kilku szczególnych uprawnień, np. możliwości odmowy pracy w godzinach nadliczbowych. Warto dowiedzieć się też kiedy i w jaki sposób wnioskować o dodatkowe dni wolne.

Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem

Ustawodawca przyznaje pracownikom będącym rodzicami szereg dodatkowych uprawnień. Wśród tych wymienić można m.in. prawo do 2 dodatkowych dni wolnych z zachowaniem prawa do wynagrodzenia (dotyczy pracowników, którzy mają dzieci do 14 roku życia) czy możliwość odmowy pracy w godzinach nadliczbowych (dotyczy pracowników mających dzieci w wieku do 4 lat). To, czy pracownik zdecyduje się na skorzystanie z takich uprawnień zależy wyłącznie od niego. Warto jednak wiedzieć, że pracodawca może wymagać złożenia pisemnych oświadczeń. O jakiej treści?

Wniosek by skorzystać z dnia wolnego

Naturalnym jest, że pracownik by otrzymać dzień wolny musi napisać stosowny wniosek. Warto przy tym zauważyć, że taka informacja jest niezbędna dla pracodawcy, gdyż w przeciwnym razie nie ma on obowiązku udzielić swojemu podwładnemu takich dni. Ustawodawca nie zmusza bowiem pracownika, by wykorzystał on przysługujące mu dni. W praktyce oznacza to, że rodzice (czy prawni opiekunowie dziecka) nie muszą korzystać z wszystkich uprawnień pracowniczych, jakie zostały przewidziane dla nich z myślą o wychowaniu dzieci.

Urlopy związane z rodzicielstwem - pamiętaj o poinformowaniu pracodawcy

Z dodatkowych uprawnień przewidzianych dla pracowników wychowujących dzieci skorzystać może każdy z pracujących rodziców. Ustawodawca ustanowił tu jednak ograniczenie. Według niego rodzicom najczęściej nie przysługuje możliwość jednoczesnego korzystania z poszczególnych uprawnień. W praktyce zatem, jeżeli pracują oni w różnych zakładach pracy, muszą złożyć stosowne oświadczenia o braku zamiaru lub zamiarze korzystania z uprawnień rodzicielskich.

Pisemne oświadczenie pracownika podmiot zatrudniający ma obowiązek umieścić w aktach osobowych, dokładniej zaś w ich części B. Ustawodawca nie określił przy tym częstotliwości składania przez zatrudnionych stosownych oświadczeń. Z tego względu duże pole do interpretacji ma pracodawca. Dokonane przez niego ustalenia powinny znaleźć się np. w wewnętrznym regulaminie firmy. Najczęściej też wymaga on, by jego podwładni składali oświadczenia na początku roku kalendarzowego.

To Cię powinno też zainteresować: Praca na urlopie macierzyńskim - poradnik

Co powinno zawierać oświadczenie o opiece nad dzieckiem?

Zgodnie z art. 1891 Kodeksu pracy: „jeżeli oboje rodzice lub opiekunowie dziecka są zatrudnieni, z uprawnień określonych w art. 148 pkt 3, art. 178 § 2, art. 1821 § 1, art. 183 § 3, art. 186 § 1-3, art. 1867 § 1 i art. 188 może korzystać jedno z nich”. W praktyce zatem w oświadczeniu składanym przez każdego z pracowników powinny znaleźć się informacje:

  • zamiarze korzystania z 2 dni opieki na dziecko,
  • dotyczące zgody lub odmowy na możliwość jego delegowania poza stałe miejsce pracy,
  • dotyczące zgody lub odmowy stosowania przerywanego czasu pracy,
  • dotyczące zgody lub odmowy pracy w porze nocnej,
  • dotyczące zgody lub odmowy pracy w godzinach nadliczbowych,
  • dotyczące zgody lub odmowy pracy powyżej 8 godzin na dobę np. w ruchu ciągłym.

Jednocześnie warto pamiętać o tym, że pracownik zainteresowany np. skorzystaniem z 2 dni opieki na dziecko, może wykorzystać je łącznie lub w różnych terminach. Pracodawca nie może nakazać mu wykorzystania ich w określonym przez siebie terminie.

Uprawnienia związane z rodzicielstwem

Uprawnienia związana z rodzicielstwem to przede wszystkim urlopy oraz szczególna ochrona, określona w Kodeksie Pracy. Prawa te przysługują już kobietom, które są w ciąży. Pracodawca nie może nakazać im pracy w porze nocnej czy w godzinach nadliczbowych ani delegować poza stałe miejsce pracy bez wyraźnej zgody kobiety. Ponadto kobieta w ciąży nie może pracować w systemie przerywanego czasu pracy. Urlop po porodzie zależny jest od ilości dzieci przy jednym porodzie – na jedno dziecko otrzymuje się 20 tygodni, na dwoje 31 tygodni, na troje 33 tygodnie, na czworo 35 tygodni, na 5 i więcej 37 tygodni. Przed przewidywaną datą porodu można wykorzystać 6 tygodni urlopu macierzyńskiego.

Jeśli kobieta karmi dziecko piersią, to ma prawo do dwóch dodatkowych przerw w pracy – każda z nich trwa 45 minut, przy czym przerwy te mogą zostać udzielone łącznie na wniosek pracownicy. Po upływie 14 tygodni urlopu macierzyńskiego można zrezygnować z pozostałej części tego urlopu na rzecz ojca dziecka. Czas pracy matki dziecka do lat 4 nie może obejmować nadgodzin. Ponadto pracodawca musi uzyskać zgodę kobiety na pracę w porze nocnej, w delegacji oraz w systemie przerywanego czasu pracy.

Po urodzeniu dziecka możliwy jest też urlop rodzicielski. Udzielany jest on jednorazowo lub nie więcej niż w 4 częściach, przy czym jedna musi przypadać bezpośrednio po drugiej. Urlop rodzicielski przysługuje do ukończenia 6. roku życia dziecka i ma długość 16 tygodni. Jest on przewidziany zarówno dla matki, jak i dla ojca dziecka.

Kolejne uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem to m.in. prawo do zasiłku macierzyńskiego, który wynosi 100% wymiaru zasiłku za okres:

  • 6 tygodni, gdy urodzi się jedno dziecko;
  • 8 tygodni, gdy poród był mnogi.

Po tym czasie zasiłek macierzyński wynosi 60% podstawy wymiaru zasiłku. Ojciec dziecka ma prawo do skorzystania z urlopu ojcowskiego w dowolnym czasie, do ukończenia przez dziecko 24. miesiąca życia. Urlop ojcowski udzielny jest na pisemny wniosek pracownika, który należy złożyć przynajmniej 7 dni przed planowanym rozpoczęciem korzystania z tego urlopu.

Oceń ten wpis
Uprawnienia rodzicielskie - co musisz o nich wiedzieć?
Ocena: 5.0, liczba głosów: 5

Zobacz inne porady

Opinie

Kamil Durczok i Cristiano Ronaldo
2016-10-25, 10:46
+Super to jest!
Redakcja Aplikuj.pl zastrzega sobie prawo usuwania komentarzy obraźliwych dla innych osób lub zawierających słowa wulgarne.