!function(t,h,e,j,s,n){t.hj=t.hj||function(){(t.hj.q=t.hj.q||[]).push(arguments)},t._hjSettings={hjid:2313813,hjsv:6},s=h.getElementsByTagName("head")[0],(n=h.createElement("script")).async=1,n.src="https://static.hotjar.com/c/hotjar-"+t._hjSettings.hjid+".js?sv="+t._hjSettings.hjsv,s.appendChild(n)}(window,document);

Pracownik - prawa i obowiązki

Przerwa w pracy. Jakie są Twoje prawa?

11 grudnia 2019

3 z 5

Ocena: 3 z 5 | 17 głosów

17 głosów

12 komentarzy

Przerwa w pracy. Jakie są Twoje prawa?
Podstawowym prawem każdego pracownika jest możliwość przerwy w pracy. W zależności od profilu zawodu i decyzji przełożonych taka przerwa może przybierać różne formy i zmieniać swój czas trwania. Ważne jest, aby dała pracownikowi sposobność do wykonania poszczególnych czynności na ustalonych z góry zasadach. Sprawdź ile przysługuje przerwy na 8 godzin pracy oraz w jaki sposób możesz zorganizować swój dzień w pracy.

Dzięki przerwom od obowiązków służbowych poprawia się organizacja czasu pracy, zarządzanie czasem oraz komfort pracownika, a za tym idzie najczęściej wzrost standardu wykonywanej pracy. Rzetelny system przerw w pracy jest jednym z wyznaczników rozwoju prawa pracy i zarazem parametrem określającym ogólną sytuację pracowników. To właśnie dlatego coraz częściej poświęca się tej kwestii uwagę. Niżej przedstawiamy więcej szczegółów, których dotyczy kodeks pracy a przerwa.

Kodeks pracy a przerwa śniadaniowa

Kwestia przerw w pracy jest regulowana prawnie, dlatego wszelkie zapisy można znaleźć w Kodeksie pracy. Obecnie przepisy mówią o kilku rodzajach przerw pracowniczych, z czego podstawową jest minimum 15-minutowa przerwa w pracy od wykonywania obowiązków. Przysługuje każdemu pracownikowi, który wykonuje pracę przez co najmniej 6 godzin na dobę, bez względu na typ umowy oraz wymiar czasu pracy.

Ważnym, aczkolwiek spornym aspektem, jest kwestia pozwolenia na opuszczenie firmy. Aktualnie należy unikać wyjść poza teren przedsiębiorstwa podczas przerwy, ponieważ może to skutkować konsekwencjami w przypadku niefortunnego wypadku – nie będzie on wtedy kwalifikowany jako wypadek w pracy, ani w drodze do lub z pracy.

Kodeks pracy a przerwa godzinna
Kodeks pracy przewiduje także dłuższą, maksymalnie godzinną przerwę – niewliczaną do czasu pracy. Nie jest obligatoryjna, dlatego jeśli pracodawca zdecyduje się na jej wprowadzenie, powinien poinformować o tym podwładnych poprzez wskazanie jej w zbiorowym układzie pracy, regulaminie pracy lub umowie o pracę.

W świetle przepisów każdą przerwę w pracy, zarówno obowiązkową, jak i dowolną, należy traktować jako odstąpienie od wykonywania bieżących czynności, czyli prywatny czas pracownika. W związku z tym wszelkie ingerencje pracodawcy na przykład w miejsce przebywania pracownika lub próby narzucenia poszczególnych zadań lub działań stanowią nadużycie.

Wyjątkiem jest nieodpowiednie zachowanie pracownika podczas przerwy, które narusza reguły współżycia społecznego lub zasady BHP. Dlatego, aby usprawnić system przerw oraz sposób rozliczania pracowników, oprócz przerw ogólnych wprowadza się także przerwy tematyczne, które wiążą się konkretnymi czynnościami i mogą być monitorowane w celu stwierdzenia ich zasadności.

Ile przysługuje przerwy na 8 godzin pracy?

Warto wiedzieć, że rozpoczęcie pracy 15 minut później lub skończenie jej 15 minut wcześniej nie może zostać uznane za przerwę pracowniczą. Jak sama nazwa mówi – przerwa w pracy musi wystąpić pomiędzy dwiema częściami wykonywania dziennych obowiązków. Udzielenie takiej przerwy stanowi obowiązek przełożonych, od którego nie można się uchylić, jednakże to właśnie pracodawca określa porę przerwy w pracy oraz dokładny czas jej trwania. Z reguły wydłuża się ustawowy czas do 20, a nawet 30 minut, jednak jest to indywidualna kwestia każdego przedsiębiorstwa oraz ustaleń z pracownikami.

Przerwy w pracy - jak jest wykorzystać?

Wyróżnia się dwa podstawowe typy przerw, które przysługują wielu pracownikom w naszym kraju. Uniwersalna, 15-minutowa przerwa w pracy w związku ze swoją powszechnością nie posiada konkretnej nazwy i należy się każdemu, kto przebywa w pracy minimum 6 godzin. Chociaż pracownik sam decyduje, na co wykorzysta przysługujący czas, to zazwyczaj ustawowy kwadrans przeznacza się na spożycie posiłku. Ze względu na różne formy stosunku pracy, pory przerw mogą się różnić, jednak najpopularniejsze określenie to przerwa śniadaniowa lub przerwa obiadowa, nawet jeżeli zatrudnieni wolą w tym czasie wykonać rozmowę telefoniczną, sprawdzić prywatne maile czy po prostu zrelaksować się czytając gazetę lub słuchając muzyki.

Podobnie w przypadku długiej przerwy – mimo że zależy jedynie od przełożonego, ona również oferuje pracownikom szereg możliwości, z których warto skorzystać – zwłaszcza w przypadku spraw pilnych i nagłych, takich jak konieczność załatwienia sprawy urzędowej lub wizyta u lekarza.

Ciekawym pomysłem jest wykonanie prostych ćwiczeń, które zrelaksują i pozwolą organizmowi nieco odetchnąć, na poniższym filmiku przedstawiono przykłady zastosowania jogi w pracy:

Video

Przerwy tematyczne

Mając na uwadze fakt, że osoba aktywna zawodowo spędza w pracy dużą część dnia, trzeba pamiętać, że nawet niepozorne czynności - wynikające z wykonywania obowiązków –  w nadmiarze mogą  na dłuższą metę okazać się problematyczne. Dla niektórych pracowników wymiar przerw jest dopasowany do ich potrzeb. Warto wiedzieć, ile przerwy w pracy mają niepełnosprawni, kobiety karmiące piersią lub młodociani pracownicy. Takimi pracownikami są na przykład:

  • Kobiety karmiące piersią

Pracownica karmiąca dziecko piersią, w przypadku pracy 6 godzin na dobę ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw przeznaczonych właśnie na karmienie. Ten rodzaj przerw wlicza się do czasu pracy i jest udzielany na wniosek matki.

  • Osoby o danym stopniu niepełnosprawności

Kodeks pracy wskazuje na płatną, dodatkową 15-minutową przerwę dla osób z orzeczeniem o niepełnosprawności, przy zaleceniu wykorzystania jej na wypoczynek lub ćwiczenia usprawniające.

  • Młodociani pracownicy

Osobnym przypadkiem pauzy od pracy są przerwy dla młodocianych pracowników. W trosce o ich zrównoważony rozwój, prawo pracy przewiduje przywilej w postaci półgodzinnej przerwy w pracy, jeśli dobowy wymiar czasu pracy jest dłuższy niż 4,5 godziny.

Przerwa od pracy przy komputerze

Regulacje prawne, badania społeczne oraz raporty światowych instytutów pokazują, że kraje rozwijające się kładą coraz większy nacisk na ludzkie zdrowie i walkę o poprawę ogólnej kondycji społeczeństwa. Nic więc dziwnego, że oprócz wyszczególnienia parametrów takich jak praca w warunkach uciążliwych lub z materiałami szkodliwymi, zaczęto interesować się także innymi typami zagrożeń – związanymi z pracowniczym ryzykiem powolnej, stopniowej utraty zdrowia. Ile przerwy w pracy mają osoby zatrudnione na stanowiskach, które wiążą się z pracą przy komputerze?

Praca przy komputerze – przerwy
W trosce o wzrok zatrudnionych przewidziana została przerwa od pracy przy komputerze, kiedy pracownik pracuje na nim co najmniej 4 godziny w ciągu doby. Przysługuje ona w wymiarze 5 minut po każdej godzinie pracy z komputerem. W czasie trwania tej przerwy pracownik powinien wykonywać inną, służbową czynność z dala od ekranu.

Coraz częściej pojawiają się w firmach rozwiązania odnośnie codziennej, kilkuminutowej gimnastyki, co jest istotne zwłaszcza dla osób o siedzącym charakterze pracy. Profilaktyka wad postawy i walka z otyłością to od wielu lat jedne z głównych problemów społeczeństw – również polskiego. Mimo że wciąż nie ujęto ich w regulacjach prawa pracy, coraz częściej przełożeni sami decydują się na wprowadzenie tego typu przerwy tematycznej. Wszystko dlatego, że inicjowanie rozwiązań dbałości o zdrowie i życie pracowników, nie tylko oddziałuje na korzyść samych zainteresowanych, ale także na rozwój i potencjał firmy.

Przerwa w pracy 12-godzinnej

Przerwa w pracy 12-godzinnej jest taka sama jak w innych przypadkach. Według zapisu w art. 134, pracownik ma prawo do przerwy 15-minutowej, jeśli pracuje więcej niż 6 godzin. Przepis ten obowiązuje pracowników którzy pracują zarówno 8 jak i 12 godzin dziennie. Wynika z tego, że pracownicy, których dzienna zmiana wynosi 12 godzin, mają prawo do 15 minut przerwy dziennie – tak jak ci, którzy posiadają krótszą zmianę dzienną, nie krótszą jednak niż 6 godzin.

System zarządzania przerwami pracowniczymi to połączenie regulacji prawnych z ustaleniami na linii pracownik - przełożony. Niezwykle ważnym jest, aby pracownik znał swoje prawa i potrafił ich dochodzić. Warto być na bieżąco, gdyż nieustająca dyskusja na temat ochrony zdrowia i praw pracowników z  pewnością niedługo przyczyni się do uchwalenia kolejnych, znaczących zmian.

Najczęściej zadawane pytania

Ile przysługuje przerwy na 8 godzin pracy?

Przepisy Kodeksu Pracy przewidują co najmniej 15-minutową przerwę dla wszystkich pracowników, których zmiana trwa więcej niż 6 godzin w ciągu doby.

Ile przerwy w pracy mają kobiety karmiące piersią?

Kobieta karmiąca piersią, która pracuje w ciągu doby co najmniej 6 godzin ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw, które są wliczane do czasu pracy i udzielane na wniosek kobiety.

Czy osoby niepełnosprawne mają dodatkową przerwę?

Osoby niepełnosprawne posiadają prawo do dodatkowej przerwy trwającej 15 minut, która mogą wykorzystać na przykład na wykonanie ćwiczeń usprawniających.

Podziel się

12 komentarzy

Witam Wszystkich. Mam Pytanie takiego typu iz.

Witam Wszystkich. Mam Pytanie takiego typu iz.

W Ciagu dnia pracy mam 1 godzinowa przerwe i jest ona nie odplatna. Czy jest to legalne zeby pracodawca dodatkowo odciagal 20 minut pracy mimo wzietej przerwy.
ciekawe

ciekawe

a co jak ktoś pracuje 8 godzin w sobotę i nie ma w ogóle przerwy?
Pracownik

Pracownik

Jak dla mnie czytelne informacje, aktualizacje by się tylko przydały.
Lolek

Lolek

Pracodawcy uporczywie wprowadzają przerwy 15-30 minutowe łączone z obowiązkowymi przerwami. Choć wiadomo że w 15 minut to na piwko można co najwyżej wyskoczyć do pobliskiej "żabki". Zatem jest to z punktu widzenia pracownika rozwiązanie NIEKORZYSTNE i służące pracodawcy tylko możliwości przytrzymania go do dyspozycji ponad kodeksowe 8h dziennie. Zatem pracownik, który nie chce korzystać z tej przerwy lub wnioskuje o ruchomą przerwę dodatkową może z niej zrezygnować lub przesunąć na czas przed opuszczeniem pracy. Pracodawca ma obowiązek się na nią zgodzić jeśli nie burzy mu to zmianowego cyklu pracy. W praktyce dotyczy to wszystkich stanowisk samodzielnych i administracyjno księgowych w firmie. Pomijam, że przepisy o niewliczanej przerwie są przestarzałe wobec obecnego trendu pracy zdalnej i hybrydowej, ponieważ powstały w czasach darwinowskiego szmato-kapitalizmu i dyktatu rynkowego pracodawców - które odeszły, miejmy nadzieje w zapomnienie na zawsze.
Bożena

Bożena

Jeżeli w firmie ustalono przerwę dla wszystkich pracowników 30 minut .Mamy kilka mini projektów ,czy dla pracowników z jednego projektów przełożony może skrócić przerwę do 15 minut ? A reszta pracowników tej samej firmy ma 30 minut przerwy ? Czy to nie zalicza się do nierównego traktowania pracowników ? Czy to nie jest dyskryminacji !
Ssz1

Ssz1

Czy jeśli od mojego stanowiska pracy do najbliższej kanty jest 3 minuty drogi czy w oba kierunki to będzie 6 minut to czy ten stracony czas można odliczyć od przerwy. Od którego momentu zaczyna się przerwa?
Pracownik

Pracownik

Niestety nadal są takie miejsca pracy, w których pracownikowi nie pozwala się skorzystać z przerwy kiedy ten odczuwa spadek koncentracji,energii do pracy, zgłasza taką potrzebę.. Nie bierze się pod uwagę, że przerwa 1- 1,5 godziny przed końcem pracy na pełnym etacie nie tylko osłabia człowieka ale przekłada się na spadek jego odporności, koncentracji i gorszą jakość wykonywanej pracy. Wykorzystuje się fakt, że kodeks nie reguluje czasu na spożycie posiłku, przerwy po 4-5 godzinach mając na uwadze, że to często pierwszy posiłek pracownika w ciągu dnia. W firmie gdzie jest kilka osób na zmianie czas wydłuża się o każde dodatkowe 15 minut tych osób. To żałosne, bo niby w takich firmach stawia się na wydajność, czas wykonania zadań a pozwala się kierownikom zmian na traktowanie ludzi jak koni do zajechania, bo towar ważniejszy niż człowiek jakby nie można było rozłożyć go szybciej po tej krótkiej 15-o minutowej przerwie i mieć więcej sił, chęci do funkcjonowania w ciągu dnia i tygodnia .Może dla dobra pracownika i zdrowia człowieka w obecnej sytuacji można wprowadzić regulacje w kodeksie pracy dotyczące czasu na wykorzystanie przerwy śniadaniowej by nie pozostawiać furtki do przeginania osobom nieodpowiednim na kierowniczych stanowiskach? Kodeks nie zabrania kierownikowi odmowy udzielenia przerwy pracownikowi na prośbę.
Pracownik

Pracownik

Pracując na ll zm w auchan Piaseczno przysługuje mi 15 min przerwy od której do ktorej
Piotr

Piotr

Znając określone zasady łatwiej realizować się w pracy. Prawa i obowiązki pracownika jak i pracodawcy określone są dzięki nim i te ramy trzymają ich egzekucję.
personalny

personalny

Przerwa (y) w pracy to nie żadna łaska pracodawcy. Przerwy w pracy są uregulowane prawnie w KP. Myślę, że każdy pracownik wie, ile minut trwa przerwa w pracy w jego zakładzie i to na danym stanowisku...
Bombel

Bombel

Ramy są różnie ustalane, niby pół godziny jest zarezerwowane. Bywa to jednak sprawa elastyczna w wielu firmach i nie jest to tak radykalnie wyliczane co do joty.
Enik

Enik

Dobrze, że to jest uregulowane. Wielu pracodawców konkretnie nie robi problemów w takich sytuacjach. No ale przecież organizacja to grupa ludzi więc zasady muszą być określone.

Dodaj komentarz

Wszystkie pola muszą być prawidłowo wypełnione

Komentarz został dodany

Redakcja Aplikuj.pl zastrzega sobie prawo usuwania komentarzy obraźliwych dla innych osób lub zawierających wulgarne słowa, adresy www oraz adesy e-mail i numery telefonów.

Na tej stronie korzystamy z plików cookie, aby zadbać o jak najlepsze doświadczenia naszych użytkowników.
Kontynuując po wyświetleniu tej wiadomości, potwierdzasz, że wyrażasz na to zgodę.