Twoje wsparcie w rekrutacji
Znajdź wymarzoną
ofertę pracy i APLIKUJ
OGŁOSZEŃ: 934        SUBSKRYBUJE: 6988
Tematy, które interesują czytelników:  Choroba zawodowa, Warunki szkodliwe, Opłacalne kierunki studiów

Czym jest spór zbiorowy?

Czym jest spór zbiorowy?

Spór zbiorowy może dotyczyć między innymi warunków pracy i płacy. W każdym przypadku jest on sporem zarówno o interesy, jak i prawa pracowników. Jaki charakter ma spór zbiorowy? Jakie spory można rozróżnić w praktyce i jak są one rozwiązywane?

Definicję sporu zbiorowego znaleźć można w ustawie z dnia 23 maja 1991 roku o rozwiązywaniu sporów zbiorowych. Zgodnie z art. 1 powyższego dokumentu, spór zbiorowy pracowników z pracodawcą lub pracodawcami może dotyczyć ?warunków pracy, płacy lub świadczeń socjalnych oraz praw i wolności związkowych pracowników lub innych grup, którym przysługuje prawo zrzeszania się w związkach zawodowych?. Oznacza to, że w każdym przypadku toczony spór dotyczy nie tylko interesów, ale również praw pracowników. Co więcej, niezbędne jest rozróżnienie tego sporu od indywidualnych sporów pracy. O ile sporu dotyczącego praw nie trzeba tłumaczyć, o tyle spór o interesy jest dążeniem do ustanowienia takich przepisów, które będą uwzględniały interesy pewnej zbiorowości pracowników.

 

Zakres sporu zbiorowego

Przedmiotem sporu zbiorowego, jak wspomniano powyżej, mogą być warunki pracy, płacy i świadczeń socjalnych. Ponadto, pracownicy mogą walczyć o swoje prawa czy wolności związkowe. W pierwszym przypadku zazwyczaj chodzi o takie kwestie, jak czas pracy, zasady bezpieczeństwa i higieny pracy czy urlopy pracownicze. Gdy przedmiotem sporu zbiorowego jest płaca, to trzeba wskazać, że chodzi nie tylko o warunki wynagradzania pracowników, ale również o warunki, w jakich poszczególnym zatrudnionym przyznaje się inne świadczenia związane z pracą. Inaczej mówiąc, pracownicy mogą upominać się o ustalenie zasad wypłacania dodatkowych składników wynagrodzenia czy też warunków nabywania i wymiaru odprawy emerytalno-rentowej.

 

Rodzaje sporów zbiorowych

Ustawa o rozwiązywaniu sporów zbiorowych wyróżnia dwa rodzaje sporów. Mowa tu odpowiednio o sporze:

  • zakładowym,

  • wielozakładowym.

Spór zakładowy obejmuje swoim zakresem jednego prawodawcę, zaś spór wielozakładowy dotyczy zawsze kilku. To rozróżnienie jest istotne, gdyż inny jest tryb prowadzenia sporu zakładowego, inny zaś właśnie wielozakładowego. Co więcej, w zależności od sporu konieczne jest, aby pracownicy dostosowali się do procedur organizacji strajku czy też właściwości kolegium arbitrażu społecznego.

To Cię powinno też zainteresować: Prawa pracownika: nawet nie wiesz, ile Ci się należy

 

Strony sporu

W każdej sytuacji, zgodnie z art. 1 przywołanej ustawy, spór zbiorowy toczy się pomiędzy pracodawcą (pracodawcami) a pracownikami lub innymi osobami, którym przysługuje prawo zrzeszania się w związkach zawodowych. Trzeba przy tym zauważyć, że każdy pracodawca ma możliwość występować w sporze bezpośrednio, choć nic nie stoi na przeszkodzie, aby upoważnił w swoim imieniu organizację pracodawców. W takim przypadku to ona go reprezentuje.

Nieco inaczej jest w przypadku pracowników. Ich zawsze reprezentuje związek zawodowy. W zakładzie pracy może jednak działać więcej niż jedna organizacja związkowa. Wówczas każda z nich ma prawo występować w interesie poszczególnych pracowników. Co więcej, jeżeli pomiędzy nimi dojdzie do porozumienia, to mogą one utworzyć wspólną reprezentację związkową.

 

Granice czasowe

Niezależnie od tego, czy spór jest zakładowy, czy wielozakładowy, istnieje zawsze od dnia, w którym związki zawodowe wystąpiły z żądaniami, a ?pracodawca nie uwzględnił wszystkich żądań w terminie określonym w wystąpieniu, nie krótszym niż 3 dni? (art. 7 ustawy). Oznacza to, że jeżeli pracodawca nie uwzględni zgłoszonych żądań, to spór będzie istniał właśnie od momentu wystąpienia przez związki zawodowe z tymi żądaniami. Inaczej jest jednak, gdy pracodawca zaakceptuje żądania ? wówczas w praktyce spór nie powstaje.

Gdy związki zawodowe nie mogą porozumieć się z pracodawcą lub pracodawcami, to istnieje możliwość uprzedzenia drugiej strony, że odrzucenie wysuniętych żądań spowoduje ogłoszenie strajku. Dodatkowym wymogiem formalnym jest tu termin. Zgodnie z zapisami ustawy, dzień zapowiedzianego strajku nie może przypadać przed upływem 14 dni od dnia zgłoszenia sporu.

Spór nie zawsze musi skończyć się z chwilą zawarcia porozumienia na etapie rokowań. Równie dobrze może to być moment wydania orzeczenia przez kolegium arbitrażu społecznego. W takim jednak przypadku istotne jest, aby strony nadały mu wiążący charakter.

Zobacz inne porady dla pracowników

Komentarze do wpisu

(brak komentarzy)
Redakcja Aplikuj.pl zastrzega sobie prawo usuwania komentarzy obraźliwych dla innych osób lub zawierających słowa wulgarne.